Het kabinet wil het heffingsvrij vermogen in box 3 in 2027 verlagen van 59.357 naar 30.846 euro per persoon, en het verondersteld rendement op beleggingen, vastgoed en uitgeleend geld met 1,5 procentpunt verhogen. Het tarief blijft 36 procent. De Zaak zette op 22 oktober op een rij wat dat in euro’s betekent. Met 80.000 euro spaargeld en 40.000 euro beleggingen betaal je vanaf 2027 volgens die berekening 453 euro per jaar meer.
Voor ondernemers is dat maar een deel van het verhaal. Bij hen maakt het uit op welke rekening het geld staat, en daar valt voor 1 januari nog naar te kijken.
Wat het plan kost
De rekenvoorbeelden van De Zaak, op basis van de plannen van oktober 2026, laten zien hoe snel het oploopt. Ze gelden per persoon, zonder fiscale partner.
| Vermogen in box 3 | Belasting 2026 | Belasting 2027 volgens het plan |
|---|---|---|
| 50.000 euro op de bank | 0 euro | 88 euro |
| 100.000 euro aan beleggingen | 878 euro | 1.867 euro |
| 50.000 euro uitgeleend, bijvoorbeeld aan familie | 0 euro | 517 euro |
Het percentage voor spaargeld in 2027 is nog niet gepubliceerd, en voor beleggingen alleen de verhoging van 1,5 procentpunt. Reken de bedragen dus als indicatie. Het plan is bovendien nog niet zeker. De Tweede Kamer wil kleine spaarders ontzien, en het kabinet stuurt uiterlijk 2 november een aangepast plan. Op 12 november stemt de Tweede Kamer, op 7 december behandelt de Eerste Kamer het Belastingplan 2027.
Vanaf 2028 wil het kabinet over het werkelijke rendement heffen. Op aandelen en andere financiële instrumenten betaal je dan over de echte winst bij verkoop, op vastgoed over de huur en de verkoopwinst. Crypto en overige bezittingen volgen later. Ook dat is nog geen wet.
Welk geld van een ondernemer in box 3 valt
Hier zit het verschil met een werknemer. Heb je een eenmanszaak of vof, dan valt het geld dat bij je onderneming hoort in box 1. Dat is ondernemingsvermogen, je betaalt belasting over de winst die het oplevert en het telt niet mee in box 3. Wat je privé spaart, valt wel in box 3.
Heb je een bv, dan staat het geld in de bv buiten je box 3. De bv betaalt vennootschapsbelasting over haar winst, en jij betaalt in box 2 pas als je dividend uitkeert. Het kabinet wil het hoge box 2-tarief vier jaar lang verlagen naar 29,2 procent, schrijft De Zaak. Wat dat voor het moment van uitkeren betekent, lees je in ons stuk over het box 2-tarief en lenen uit je bv.
Dat betekent niet dat je privéspaargeld zomaar naar de zaak kunt verhuizen om box 3 te ontlopen. Geld dat je bedrijf niet nodig heeft, hoort bij een eenmanszaak gewoon bij je privévermogen, en de Belastingdienst kijkt daar ook naar. Het betekent wel dat je goed moet weten wat zakelijk is en wat privé, zeker bij de buffer voor btw en inkomstenbelasting. Hoe je die gescheiden houdt, staat in ons stuk over een buffer opbouwen.
Wat je voor 1 januari bekijkt
Box 3 kijkt naar wat je op 1 januari bezit. Wat er dat jaar daarna gebeurt, telt voor die heffing niet mee. Dat maakt de jaarwisseling het moment om je verdeling na te lopen.
Leg je eigen privévermogen naast de grens van 30.846 euro per persoon, of 61.692 euro met een fiscale partner. Zit je er ruim onder, dan verandert er voor jou niets. Zit je erboven, kijk dan welk deel echt spaargeld voor later is. Voor ondernemers zonder pensioenregeling is een lijfrente vaak het logische alternatief, want dat geld valt buiten box 3 en de inleg is binnen je jaarruimte aftrekbaar. Hoe dat werkt en waar je op let, lees je in ons stuk over box 3 en je pensioen als ondernemer.
Heb je geld uitgeleend aan familie, bijvoorbeeld voor een hypotheek, dan valt dat onder overige bezittingen en stijgt de heffing daarop het sterkst. Dat is reden om de afspraken en de rente nog eens te bekijken, niet om ze halsoverkop te veranderen.
Ik zou verder niet te snel grote stappen zetten. Het plan wordt begin november nog aangepast, en juist de lagere vrijstelling staat ter discussie. Wie in december nog iets wil doen, weet na 12 november veel meer. Ben je bezig met de aanslag over een eerder jaar, dan staat in ons stuk over bezwaar tegen je box 3-aanslag wanneer dat zin heeft.